Welkom bij vandaag’s nieuwsdigest over basisinkomen en bestaanszekerheid. Vandaag valt op dat het onvoorwaardelijk basisinkomen (OBI) niet op de agenda staat van de SER-adviescommissie voor het vereenvoudigen van het belasting- en toeslagenstelsel, terwijl het als mogelijke oplossing voor complexiteit wordt genoemd. Daarnaast blijkt de uitgaven voor bijzondere bijstand in 2025 fors geweest te zijn, met ruim 665 miljoen euro uitgegeven door gemeenten. Bovendien onderstreept onderzoek dat mensen uit bijstandsgezinnen structureel minder kans maken op een stabiele toekomst, wat de noodzaak benadrukt van duurzame bestaanszekerheidsmaatregelen.
Tabellenset B1 geeft informatie over het aantal vorderingen, de schuld en het aantal aflossingen, inclusief en exclusief AIO. Tabellenset B7 bevat gegevens over bestuurlijke boetevorderingen, fraudeaangiften en het bijbehorende boetebedrag, ook inclusief en exclusief AIO. De publicaties zijn onderdeel van het statistisch onderzoek van het CBS, gefinancierd door het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.
Het onvoorwaardelijk basisinkomen (OBI) is niet opgenomen in het adviesprogramma van de SER-adviescommissie vereenvoudiging belasting- en toeslagenstelsel. De Vereniging Basisinkomen vraagt waarom het OBI niet als onderwerp wordt behandeld, ondanks dat het een mogelijke oplossing kan zijn voor complexiteit in het huidige systeem. De vereniging pleit voor een inclusie van het OBI in de discussie over vereenvoudiging van het belasting- en toeslagenstelsel.
Google News NL (inkomenszekerheid en sociaal minimum)
Een Limburgse rechtbank oordeelt dat een gemeente mag blijven controleren of een inwoner recht heeft op een bijstandsuitkering, ook als die controle betreft persoonsgegevens van een ander. De rechtbank vindt dat de verwerking van gegevens terecht doorging, omdat de gemeente toereikend heeft aangegeven dat de controle nodig was voor het bepalen van de bijstandsuitkering van de dochter. De gemeente had niet voldoende gemotiveerd waarom de controle noodzakelijk was, maar na uitgebreide toelichting vindt de rechtbank dat de belangen van de gemeente zwaarder wegen dan die van de betrokkene.
Premier Mike Eman bases his argument for increasing the minimum wage on existing research, but a closer look at the Koopkrachtplan Aruba and the SER advice shows that the studies emphasize more than just raising wages, including conditions for preparation, employer consultation, and compensation measures. This raises questions about whether the government is fully following the recommendations or only adopting the wage increase suggestion. The research highlights the need for a gradual approach, collaboration with employers, and additional measures to mitigate potential negative economic effects.
Google News NL (inkomenszekerheid en sociaal minimum)
Het Noodfonds Energie 2027 helpt huishoudens met een laag inkomen en hoge energiekosten door een deel van hun energierekening te vergoeden. De steun is afhankelijk van het bruto-inkomen en de verhouding tussen energiekosten en inkomen, met maximaal € 1.800 per jaar. Aanvragen kunnen vanaf 4 januari tot 7 mei 2027 worden ingediend via de officiële website.
Google News NL (inkomenszekerheid en sociaal minimum)
Het UWV vorderde €13.865,60 aan WIA-toeslag terug van een volledig arbeidsongeschikte man, ondanks dat het pas na vier jaar ontdekte dat zijn partner weer had begonnen te werken. De rechter wees het bezwaar van de man af, omdat hij het inkomen van zijn partner niet had doorgegeven en het UWV geen schuld had aan de schuld, omdat het volgens de AVG geen ongevraagde controle op partnerinkomen mocht uitvoeren. De toeslag werd aangepast vanaf 1 februari 2021, waardoor de hoeveelheid terug te vorderen bedrag daalde naar €13.865,60.
Er zijn significante verschillen in de levenskansen tussen mensen die als kind in een bijstandsgezin opgroeiden en anderen die dat niet hebben meegemaakt. Mensen uit een bijstandsgezin hebben vaker uitkering nodig en vinden minder vaak werk. Ineke Maas onderzoekt hoe deze sociale ongelijkheid ontstaat en verdergaat.
Nederlandse gemeenten besteedden in 2025 ongeveer 665,4 miljoen euro aan bijzondere bijstand. De cijfers zijn gebaseerd op een enquête met 85 procent respons van de 342 gemeenten, waarbij de uitgaven van niet-respondende gemeenten zijn ingeschat met regressiemodellen. Het onderzoek is uitgevoerd op bevel van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid.